Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων – Το Εύρημα Χ-15087 

Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων – Η Συμβολή της Πληροφορικής

Η συγγραφική μελέτη έγινε από τον καθηγητή Πληροφορικής του Τομέα Μηχανικών & Πληροφορικής του ΙΕΚ ΔΕΛΤΑ, κο Μιχάλη I. Σταματόπουλο.

Η πρόσφατη επανάσταση στην εξέλιξη της βιομηχανίας των υπολογιστών και η καταλυτική της παρέμβαση σε κάθε άλλη επιστήμη, δεν θα μπορούσε να μην έχει ευνοήσει και την επιστήμη της Αρχαιολογίας. Στην παρούσα συγγραφική μελέτη, αναπτύσσεται η συμβολή της επιστήμης της Πληροφορικής στην διερεύνηση και την κατανόηση ενός πολύτιμου και παγκοσμίως μοναδικού αρχαιολογικού ευρήματος, το οποίο φυλάσσεται στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο των Αθηνών, δίπλα στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο.

Μηχανισμός των Αντικυθήρων

Εικόνα 1. Τα 82 συνολικά κομμάτια που αποτελούν το εύρημα με τον κωδικό αριθμό καταλόγου Χ-15087, στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο των Αθηνών.

Με την χρήση τεχνολογιών αιχμής, όπως η ψηφιακή τρισδιάστατη μοντελοποίηση, η υπολογιστική προσομοίωση, τα λογισμικά συμβολικών υπολογισμών, η υπολογιστική τομογραφία και τα διανυσματικά λογισμικά σχεδίασης, η Πληροφορική κατάφερε να φωτίσει πολλά από τα μέχρι πρόσφατα αναπάντητα ερωτήματα που συνόδευαν το αντικείμενο αυτό.

Η μελέτη χωρίζεται σε 4 λογικές ενότητες. Στην πρώτη παρουσιάζονται αναλυτικά και με ακρίβεια τα κυριότερα συσχετιζόμενα ιστορικά γεγονότα, στην δεύτερη και τρίτη περιγράφεται πλήρως το αντικείμενο με την λειτουργικότητα του και στην τελευταία αναλύονται και επεξηγούνται όλες οι βασικές τεχνολογίες της Πληροφορικής που χρησιμοποιήθηκαν τα τελευταία χρόνια για την διερεύνηση και την κατανόηση του.

Εικόνα 2. Η υπολογιστική τομογραφία και το εσωτερικό του Υπολογιστή των Αντικυθήρων.

Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων.
Έχουν περάσει 120 χρόνια από την ανακάλυψη του ναυαγίου των Αντικυθήρων, του σπουδαιότερου γνωστού ναυαγίου του αρχαίου ελληνικού κόσμου. O Υπολογιστής των Αντικυθήρων, το μοναδικό αυτό αντικείμενο που βρέθηκε τυχαία ανάμεσα στα ευρήματα του ναυαγίου, είναι το κορυφαίο από τα γνωστά διασωθέντα, τεχνολογικό επίτευγμα της Ελληνιστικής περιόδου και θεωρείται μέχρι σήμερα, η επιτομή της αρχαίας ελληνικής τεχνολογίας. Το πνεύμα που αντιπροσωπεύει, είναι η φυσική συνέπεια της τεράστιας προόδου που σημειώνει ο ανθρώπινος πολιτισμός κατά την Ελληνιστική περίοδο στον ευρύτερο ελλαδικό χώρο.

Εικόνα 3. Η αναγνώριση χαρακτήρων με την βοήθεια της υπολογιστικής τομογραφίας.

Πολλά ερωτήματα που συνοδεύουν τον Υπολογιστή των Αντικυθήρων, παραμένουν αναπάντητα και ίσως να παραμείνουν έτσι για πάντα. Ποια ήταν η αξία του Υπολογιστή των Αντικυθήρων την εποχή που κατασκευάστηκε. Ήταν δυνατό να αποτελεί μέρος της περιουσίας ενός και μόνο ατόμου ή είχε κατασκευαστεί για να ανήκει σε έναν βασιλιά ή σε ένα ολόκληρο κράτος. Ο Υπολογιστής των Αντικυθήρων ήταν όργανο πρωτότυπο (prototype) ή αντίγραφο από όμοια όργανα που κατασκευάζονταν και πωλούνταν μαζικά και ελεύθερα στο εμπόριο. Γιατί οι οδηγίες χρήσης που συνόδευαν το όργανο αυτό, ήταν τόσο αναλυτικές. Εάν ήταν πρωτότυπο γιατί οι οδηγίες χρήσης ήταν τόσο εμφανείς. Το όργανο αυτό ήταν το τελειότερο της εποχής του ή υπήρχαν και άλλα καλύτερα από αυτό. Γιατί δεν έχουν βρεθεί μέχρι σήμερα κάποια παρόμοια όργανα αφού υπήρχαν πολλά. Οι σφουγγαράδες από την Σύμη, είχαν την απίστευτη τύχη να ανακαλύψουν το καλύτερο τεχνολογικό επίτευγμα της αρχαιότητας ή απλά ανακάλυψαν ένα «μέσο» και «φτηνό» όργανο της αρχαιότητας.

Μηχανισμός των Αντικυθήρων

Εικόνα 4. Λογισμικά προσομοίωσης των λειτουργιών του Υπολογιστή των Αντικυθήρων.

Με τις πρόσφατες εξελίξεις της επιστήμης της Πληροφορικής και της ανάπτυξης των τεχνολογιών των υπολογιστών, έγινε δυνατό να απαντηθούν κάποια ερωτήματα, για την προέλευση, την λειτουργία και την σημασία του Υπολογιστή των Αντικυθήρων. Επιπλέον, από αυτή την σύγχρονη έρευνα προέκυψαν αναπάντεχα και απαντήσεις σε κάποιες εντελώς νέες και άγνωστες δυνατότητες του μηχανισμού. Θα πρέπει να θεωρείται πολύ πιθανό ότι τα επόμενα χρόνια που θα ακολουθήσουν και με την πρόοδο που θα επέλθει στις επιστήμες, τις τεχνικές και τις τεχνολογίες, θα υπάρξουν περισσότερες εξελίξεις και απαντήσεις, καθώς θα συνεχίζεται η έρευνα στο σημείο του ναυαγίου αλλά και επάνω στα διασωθέντα τμήματα του Υπολογιστή των Αντικυθήρων.

Θα πρέπει επίσης να θεωρείται απολύτως βέβαιο ότι οι επόμενες γενεές, θα έχουν την τύχη και τις ευκαιρίες να ανακαλύψουν πολύ σπουδαιότερα πράγματα και από την αρχαιότητα αλλά κυρίως, από το δικό τους μέλλον.

Ο Μηχανισμός των Αντικυθήρων: Για να διαβάσετε ολόκληρο το άρθρο πατήστε εδώ

 

Σχετικά με τον Μιχάλη I. Σταματόπουλο

Ο Μιχάλης Σταματόπουλος είναι Instructor στο School of Engineering & Information Technology του ΙΕΚ ΔΕΛΤΑ στο τμήμα Πληροφορικής. Είναι υπεύθυνος για την οργάνωση και τη διδασκαλία των μαθημάτων: Αρχιτεκτονική Υπολογιστών, Αλγοριθμική & Δομές Δεδομένων, Επικοινωνίες Δεδομένων, Βάσεις Δεδομένων, Τεχνολογία Λογισμικού και Ασφάλεια Συστημάτων. Είναι διπλωματούχος Πληροφορικός ΠΕ19/ΠΕ86 της Σχολής Θετικών Επιστημών & Τεχνολογίας, Ε.Α.Π., Πάτρας και έχει συμπληρωματική εκπαίδευση σαν Εκπαιδευτής Ενηλίκων από το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών.
Είναι εξωτερικός επιστημονικός συνεργάτης  -ερευνητής- στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου (Τ.Π.Τ.Ε.) και έχει 6 επιστημονικές δημοσιεύσεις σε αναγνωρισμένα διεθνή επιστημονικά περιοδικά και διεθνούς φήμης επιστημονικά συνέδρια.
Έχει διακριθεί για ερευνητική εργασία από τη Διεθνή Ομοσπονδία Ενώσεων Μετρολογίας (International Measurement Confederation, ΙΜΕΚΟ). Ως ερευνητής του Τ.Π.Τ.Ε., έλαβε πρόσφατα το πρώτο βραβείο καλύτερης επιστημονικής εργασίας, για ερευνητικό έργο, με αντικείμενο την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς (EuroMed 2018), από το δημόσιο Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου και την μια και μοναδική έδρα της UNESCO στον τομέα της Ψηφιακής Πολιτιστικής Κληρονομιάς (UNESCO Chair on Digital Cultural Heritage) και την επίσης μοναδική στην Ε.Ε. Έδρα Ευρωπαϊκού Χώρου Έρευνας στην Ψηφιακή Πολιτιστική Κληρονομιά (EU ERA Chair on Digital Cultural Heritage). Έχει επίσης βραβευθεί, με το πρώτο βραβείο καλύτερης επιστημονικής δημοσίευσης (EuroMed 2018) από την Springer Nature, τον μεγαλύτερο επιστημονικό εκδοτικό οίκο στον κόσμο. Εργάζεται παράλληλα, στον τομέα της Πληροφορικής για περισσότερα από 25 έτη και υπήρξε εκπρόσωπος στην Ελλάδα, κορυφαίων διεθνώς εταιρειών τεχνολογίας (FARO Technologies, CADZone, Trancite, A-T Solution, VCRASH) για το ελληνικό Law Enforcement Industry.

Ακολούθησε το ΙΕΚ ΔΕΛΤΑ στο Instagram και δες όλες τις δράσεις του Τομέα Πληροφορικής.